A co by było gdyby ludzie nie mieli wyrostka robaczkowego?

Wyrostek robaczkowy jest często uważany za bezużyteczny artefakt ewolucji, podobnie jak pozostałości kości tylnych nóg obserwowane u wielorybów. W rzeczywistości około 1 na 100 000 osób rodzi się bez wyrostka robaczkowego, według raportu opublikowanego w czasopiśmie Case Reports in Surgery. Jak wyglądałoby by życie, gdyby każdemu brakowało wyrostka robaczkowego?

Wyrostek robaczkowy to cienkie uwypuklenie jelita ślepego, jest jak ślepa uliczka w kształcie małego robaka. Według National Institutes of Health, nieco więcej niż 1 na 20 osób choruje na zapalenie wyrostka robaczkowego – potencjalnie śmiertelne.

Charles Darwin zasugerował, że wyrostek był szczątkowym organem przodków, którzy zjadali liście, potencjalnie pomagając im trawić pokarm. Przodkowie ci ewoluowali, aby polegać na diecie opartej na owocach, która była łatwiejsza do strawienia, Darwin przypuszczał, że wyrostek robaczkowy nie spełnia już swojej funkcji, podobnie jak mała trójkątna kość ogonowa u podstawy ludzkiego kręgosłupa, pozostałość kości ogona naszych odległych przodków.

Jednak „gdyby Darwin wiedział wtedy, co naukowcy wiedzą teraz o wyrostku robaczkowym, nigdy nie zasugerowałby, że jest to bezwartościowy ślad ewolucji”, powiedział William Parker, profesor chirurgii z Duke University School of Medicine w Durham w Północnej Karolinie.

W 2007 roku Parker i jego koledzy odkryli, że wyrostek robaczkowy może służyć jako rezerwuar pożytecznych bakterii jelitowych, takich, które pomagają organizmowi trawić pokarm – donoszą w Journal of Theoretical Biology. Kiedy choroby wypłukują z jelit zarówno dobre, jak i złe drobnoustroje, dobre bakterie mogą wyłonić się z bezpiecznej przystani wyrostka robaczkowego, aby pomóc przywrócić jelita do zdrowego stanu.

Ponadto wyrostek robaczkowy ma wysokie stężenie tkanki limfatycznej. Ta tkanka generuje białe krwinki zwane limfocytami, które pomagają wzmocnić odpowiedź układu odpornościowego na atakujące zarazki, co sugeruje, że wyrostek robaczkowy może pomóc w tworzeniu, kierowaniu i trenowaniu tych komórek odpornościowych – powiedziała biolog ewolucyjna Heather F. Smith z Midwestern University w Glendale w Arizonie.

Kiedy Smith, Parker i ich koledzy badali, kiedy wyrostek robaczkowy wyewoluował w królestwie zwierząt, odkryli, że wyrostek robaczkowy był w ewolucji ssaków od co najmniej 80 milionów lat, znacznie dłużej niż oczekiwano, jeśli wyrostek robaczkowy naprawdę był tylko pozostałością ewolucji , donieśli w 2009 r. w Journal of Evolutionary Biology. Co więcej, odkryli również, że wyrostek robaczkowy wyewoluował niezależnie co najmniej 32 razy wśród ssaków, u gatunków tak różnych jak orangutany, wombaty, dziobaki , bobry, koale, jeżozwierze i manaty – napisali w 2013 roku w czasopiśmie Comptes Rendus Palevol.

„Kiedy przyjrzeliśmy się gatunkom z wyrostkiem robaczkowym, nie znaleźliśmy żadnych podobieństw w diecie, ich socjalizacji ani miejscu zamieszkania, ale gatunki, które miały wyrostek, miały tam koncentrację tkanki odpornościowej, więc biorąc pod uwagę ten wspólny motyw, można by przypuszczać, że ma wspólną funkcję”- powiedziała Smith.

Więc co by się stało, „gdyby wyrostek nagle zniknął?”  „To może zależeć od tego, kiedy w historii to się wydarzyło” – powiedział Parker.

Gdyby wyrostek robaczkowy zniknął w społeczeństwie zbieracko-łowieckim “i naukowiec ze statku kosmicznego obserwowałby, co się stało, zobaczyłby o wiele więcej ludzi umierających z powodu chorób zakaźnych, niż by to miało miejsce w innym przypadku” – powiedział Parker. „Potem, przez długi czas, przez miliony lat, myślę, że powoli wyewoluowałoby coś, co działałoby tak samo jak wyrostek robaczkowy, aby ludzie nie umierali tak często”.

Gdyby wyrostek robaczkowy zniknął w społeczeństwie rolniczym po tym, jak ludzie zaczęli prowadzić osiadły tryb życia, „myślę, że więcej ludzi zaczęłoby umierać” – powiedział Parker. „Ludzie mieszkali w zatłoczonych miejscach, a przy złych warunkach sanitarnych choroby szerzyłyby się szybciej”.

Parker powiedział, że gdyby wyrostek robaczkowy zniknął w nowoczesnym społeczeństwie po rewolucji przemysłowej, ludzie otrzymaliby antybiotyki, które pomogłyby im przetrwać. Jednak bez wyrostka robaczkowego ludzie nie mieliby rezerwuaru pomocnych bakterii, które pomagają im wyleczyć się ze szkodliwych infekcji. „Kiedy tak się stanie, mogą być konieczne przeszczepy flory kałowej” – powiedział Parker.

Tak, zgadza się, przeszczepy flory kałowej. Te coraz powszechniejsze zabiegi przenoszą florę kałową zdrowych ludzi do jelit pacjentów z problemami jelitowymi za pomocą sondy do jelita grubego lub poprzez kolonoskopię. Chodzi o to, że przeszczep wprowadzi zdrowe bakterie do jelit opanowanych przez szkodliwe mikroby. Ciała opanowane przez szkodliwe drobnoustroje mogą stać się bardziej powszechne w miarę nadużywania antybiotyków, a zarazki rozwijają oporność na te leki.

Potencjalną zaletą świata bez wyrostków robaczkowych jest zniknięcie zapalenia wyrostka robaczkowego. Na całym świecie „każdego roku obserwuje się ponad 10 milionów przypadków zapalenia wyrostka robaczkowego, a rocznie umiera z tego powodu nawet 50 000 osób” – powiedziała Smith. Wycięcie wyrostka robaczkowego, czyli chirurgiczne usunięcie wyrostka robaczkowego, to jedna z najczęściej wykonywanych operacji jamy brzusznej. Gdybyśmy nie mieli wyrostka robaczkowego, nie mielibyśmy ludzi umierających z powodu zapalenia wyrostka robaczkowego, ani kosztów operacji i hospitalizacji”.

Jednak wcześniejsze badania sugerowały, że zapalenie wyrostka robaczkowego może być spowodowane zmianami kulturowymi związanymi z uprzemysłowionym społeczeństwem i lepszymi warunkami sanitarnymi, powiedział Parker. Chodzi o to, że te zmiany spowodowały, że nasz układ odpornościowy miał zbyt mało pracy, co stwarza możliwość, że organizm może działać bez wyrostka robaczkowego.

Podsumowując, świat bez wyrostka robaczkowego może sprawić, że ludzkość będzie częściej walczyć z zarazkami. Pomysł, że wyrostek robaczkowy jest organem, którego czas minął, może sam stać się pomysłem, którego czas się skończył.

Źródło: Charles Q. Choi

Megaloappendix: A Case Report

Definition & Facts for Appendicitis

Biofilms in the large bowel suggest an apparent function of the human vermiform appendix

Comparative anatomy and phylogenetic distribution of the mammalian cecal appendix

Zdjęcie: KATERYNA KON/SCIENCE PHOTO LIBRARY via Getty Images

Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x