Gigantyczna szczelina uwalnia ogromną górę lodową na Antarktydzie

Gigantyczna góra lodowa, ponad 20 razy większa od Manhattanu, właśnie oddzieliła się od szelfu lodowego Brunt na Antarktydzie. Ten dramatyczny rozpad nastąpił po poważnym pęknięciu powstałym na szelfie w listopadzie 2020 r. i narastał aż do momentu, w którym góra oderwała się w piątek rano (26 lutego).

Tak zwana szczelina „North Rift” jest trzecią największą szczeliną, która “przecięła” szelf lodowy Brunt w ciągu ostatniej dekady, dlatego naukowcy z British Antarctic Survey (BAS) spodziewali się oderwania.

„Nasze zespoły w BAS były od lat przygotowywane do oderwanie góry lodowej z szelfu lodowego Brunt” – powiedziała w oświadczeniu Dame Jane Francis, dyrektor BAS. „W nadchodzących tygodniach lub miesiącach góra lodowa może się odpłynąć lub osiądzie na mieliźnie i pozostanie blisko Szelfu Lodowego Brunt”. (Według National Oceanic and Atmospheric Administration, góry lodowe to kawałki lodu, które oderwały się od lodowców lub szelfów lodowych i obecnie unoszą się na otwartej wodzie).

Szczelina North Rift rosła w kierunku północno-wschodnim w tempie około 1 km dziennie w styczniu; ale rankiem 26 lutego pęknięcie rozszerzyło się na kilkaset metrów w ciągu zaledwie kilku godzin. To pęknięcie lodu nastąpiło w wyniku naturalnego procesu i nie ma dowodów na to, że zmiana klimatu odegrała rolę, zgodnie z oświadczeniem. Szelf lodowy Brunt, płyta lodowa o grubości 150 metrów, płynie na zachód z prędkością 2 km rocznie.

Okazało się jednak, że ta góra lodowa jest bardzo duża, a jej wielkość szacuje się na około 1270 km kwadratowych.

„Chociaż odrywanie się dużych części lodowych szelfów Antarktydy jest całkowicie normalną częścią ich istnienia, duże wydarzenia związane z cielenie się lodowca (Ice calving), takie jak to wykryte na szelfie lodowym Brunt w piątek, pozostają dość rzadkie i ekscytujące” – powiedział Adrian Luckman, profesor z Swansea University w Walii, który obserowoał szelf na zdjęciach satelitarnych w ciągu ostatnich kilku tygodni.

Mapa przedstawia stację badawczą Halley VI w odniesieniu do szczeliny północnej. (Zdjęcie: British Antarctic Survey)

Szelf lodowy Brunt jest domem dla stacji badawczej BAS Halley VI, gdzie naukowcy obserwują pogodę atmosferyczną i kosmiczną; ale zgodnie z oświadczeniem stacja prawdopodobnie nie jest zagrożona.

W 2016 roku BAS przeniósł stację 32 km w głąb lądu, aby uniknąć dwóch innych poważnych pęknięć w szelfie lodowym, znanych jako „Chasm 1” i „Halloween Crack”, oba pęknięcia nie rozszerzyły się od ostatnich 18 miesięcy.

Stacja badawcza jest teraz zamknięta na zimę, a 12-osobowy zespół opuścił Antarktydę na początku lutego. Ze względu na nieprzewidywalność cielenia się lodowca oraz trudność ewakuacji podczas ciemnych i mroźnych zim, zespół badawczy pracował na stacji tylko podczas antarktycznego lata przez ostatnie cztery lata.

Kilkanaście monitorów GPS codziennie mierzy i przekazuje informacje o deformacji lodu na szelfie do zespołu w Wielkiej Brytanii. Naukowcy wykorzystują również zdjęcia satelitarne z Europejskiej Agencji Kosmicznej, NASA i niemieckiego satelity TerraSAR-X do monitorowania lodu.

„Naszym zadaniem jest teraz bacznie obserwować sytuację i ocenić potencjalny wpływ obecnego cielenia się lodowca na pozostały szelf lodowy” – powiedział w oświadczeniu Simon Garrod, dyrektor operacyjny BAS.

Źródła: Yasemin Saplakoglu

Brunt Ice Shelf in Antarctica calves

What is an iceberg?

Brunt Ice Shelf: Big iceberg calves near UK Antarctic base

Zdjęcia: Halley / British Antarctic Survey

Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x