Ogromne systemy nor waranów mogą zapewniać schronienie setkom małych zwierząt

Metry pod spaloną słońcem ziemią północno-zachodniej Australii cała społeczność kryje się w ciemności. Gekony składają jaja, a stonogi i skorpiony przemykają obok. Wąż wędruje głębiej pod ziemią, z dala od światła. Ta podziemna menażeria czerpie korzyści ze starej nory, wykopanej w ziemi przez ogromną jaszczurkę.

Teraz nowe badanie pokazuje, że dwa różne gatunki australijskich waranów kopią szeregi nor w ziemi i że te nory mają ogromny wpływ na lokalną różnorodność biologiczną, zapewniając schronienie zaskakująco szerokiemu spektrum zwierząt. Odkrycia, opublikowane 18 grudnia w Ecology, wskazują, że jaszczurki są „inżynierami ekosystemów”, podobnie jak bobry, które tworzą tamy lub ptaki morskie, które “zapładniają” rafy swoim guanem – twierdzą naukowcy.

Sean Doody, ekolog z University of South Florida w St. Petersburgu, wraz z kolegami z australijskiego University of Canberra w Bruce i Newcastle rozpoczął monitorowanie jaszczurek wielkości kota w północnej Australii. Zespół śledził, jak inwazyjne, trujące ropuchy aga [kururu, ropucha olbrzymia / Rhinella marina] niekorzystnie wpływają na gady.

Do niedawna nie było jasne, gdzie warany składają jaja. Zaglądanie do nor, o których sądzono, że zawierają ich jaja, nie przyniosło nic. Następnie Doody i jego zespół rozpoczęli rozkopywanie nor monitora z żółtymi plamami znanego również jako monitor Argus ( Varanus panoptes ) i odkryli, że nory miały ciasny spiralny kształt oraz były głębokie na około cztery metrów – głębiej niż jakiekolwiek inne znane gniazdo kręgowców – z jajami na samym dnie. Co więcej, gniazda były częścią labiryntu składającego się z dziesiątek skręconych nor, z których każda została wykonana przez jednego warana i ułożona w ziemi jak dziesiątki makaronów fusilli ustawionych pionowo.

„Kopaliśmy i zaczęliśmy znajdować wiele zwierząt” – mówi Doody.

Spiralna nora lęgowa (pokazana) warana piaskowego ( Varanus gouldii ) została odkopana. Kręte tunele zostały spryskany różową farbą, aby odróżnić je od otaczającej gleby. SEAN DOODY

Zespół znalazł stawonogi, węże, ropuchy i inne jaszczurki w gniazdach Varanus panoptes i waranów pioaskowych ( Varanus gouldii ), które kopią podobne nory. Na początku było to kilka stworzeń tu i ówdzie, mówi Doody, ale potem zespół znalazł 418 żab Uperoleia w jednym systemie nor. W sumie zespół znalazł prawie 750 osobników z 28 różnych gatunków kręgowców w kombinacji 16 labiryntów składających się z wielu pojedynczych nor lęgowych i kilku nor, powstających, gdy jaszczurki kopią w poszukiwaniu zdobyczy.

– Niektóre zwierzęta używają nor do zimowania – mówi Doody. Inni używają ich jako schronień, gdy stworzenia muszą przejść w stan uśpienia podczas gorącego, suchego lata. Jeszcze inni łapią tam zdobycz, podczas gdy „niektórzy prawdopodobnie ukrywają się przed drapieżnikami. A niektórzy nawet składają jaja w norach.”

O dziwo, mówi Doody, on i jego koledzy znaleźli bardzo niewiele ssaków korzystających z nor. Mówi, że dzięki „intensywnemu zapachowi gadów” mogą je omijać.

Zakres gatunków innych niż ssaki korzystających z nor jest „niesamowity”, zwłaszcza biorąc pod uwagę szeroki apetyt gadów, mówi Sophie Cross, ekolog z Curtin University w Perth w Australii, która nie brała udziału w badaniach.

„[Warany] zjadają prawie wszystko, co złapią lub wykopią z ziemi” – mówi. „Dziwię się, że tak wiele zwierząt korzysta z tych nor, ponieważ wiele z nich byłoby łatwym łupem dla waranów”.

Jeśli mniejsi mieszkańcy będą korzystać z nor w innym czasie niż warany, obie grupy mogą uniknąć konfliktu. Wydaje się, że warany składają jaja i odchodzą, pozwalając jają inkubować się przez ośmiomiesięczną porę suchą, mówi Doody.

Biorąc pod uwagę powszechne wykorzystywanie nor przez dzikie zwierzęta, Doody ma obawy co do szerszych skutków ekologicznych trwającej inwazji ropuch aga na tropikalnej północy Australii. Warany jedząc te płazy, są narażone na silne toksyny ropuch co prowadzi do śmiertelnych konsekwencji. W rezultacie warany szybko umierają, mówi Doody, a ich nory zapełniają się, pozostawiając mniej schronienia dla innych zwierząt korzystających z nor. „Przechodzisz od setek zwierząt korzystających z systemu podziemnych nor do zera”.

Idąc dalej, Doody chce przede wszystkim zbadać, dlaczego niektóre zwierzęta robią spiralne nory. Praktyka ta jest rzadka, a takie stworzenia jak kraby plażowe, niektóre wymarłe gryzonie i gofferowate (rodzina ssaków) [pocket gophers] to tylko niektóre inne przykłady.

Wraz z nowym badaniem, badania te mogą mieć kluczowe znaczenie dla zmiany społecznego postrzegania gadów, mówi Cross. „Wspaniale jest widzieć, jak takie badania pokazują, jak ważne mogą być [gady] w ekosystemach”.

Źródła: Jake Buehler

J.S. Doody et al. Ecosystem engineering by deep‐nesting monitor lizardsEcology. Published online December 18, 2020. doi: 10.1002/ecy.3271.

Zdjęcia: JOHN SULLIVAN

Tematy:
Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x